TARİH VE ARKEOLOJİ: bengütaş

bengütaş etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

15 Aralık 2014 Pazartesi

İnsan Heykeli Biçimli Mezar Taşları - Taşbaba / Bengütaş

Çıldır Çevresinden Soyut İnsan Heykeli Biçimli Mezar Taşları

Zengin Türk kültürü ve tarihi içerisinde, mezar taşları da önemli bir yer tutmaktadır. Zira Türkler, İslamiyet’in kabulünden önce de, öldükten sonra hayatın devam ettiğine inanmış, bu doğrultuda mezar yapıları, mezar taşları yaparak, ölülerinin ruhuna ve hatırasına, hayatlarındaki kadar saygı göstermişlerdir.

Bu anlayış Türkler’de çok köklü ve zengin bir ölü gömme adeti, mezar ve mezar taşı geleneğinin ortaya çıkmasını, gelişerek devam etmesini sağlamıştır.

Özellikle Göktürkler’deki heykel formlu ve ölen kişinin hayattaki vasıflarını içeren motiflerle süslü mezar taşları, Anadolu’daki soyut insan heykeli formlu mezar taşlarına kaynak olmuştur. Ancak bu milli gelenek, Anadolu’da İslami kimliğe büründürülerek, daha soyutlanmış bir şekilde devam ettirilmiştir.

Anadolu’daki soyut heykel formlu eski Türk mezar taşı geleneğinin devam ettirildiği yörelerin başında Çıldır ve çevresi gelmektedir. Zengin tarihi-kültürel geçmişi ile tanınan Çıldır ve çevresinde, Osmanlı döneminden kalma mezar taşlarında sembolik içerikli motifler, özellikle baş şahidelerinin soyut heykelsi formu, Türk kültür ve inanç tarihi bakımından dikkate değer özellikler sunmaktadır.

Doç.Dr.Ali Murat AKTEMUR

Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Öğretim Üyesi

pdf:

Kars ve ilçelerinde

Arpaçay'ın Koçköyü ve Bardaklı Köyü'nde de Taşbabalar/Bengütaşlar

Ardahan çevresindeki soyut insan heykeli formlu mezar taşları

Kaynağı Orta ve İç Asya’daki İslamiyet öncesi inançlara göre yapılmış sın taşları (geyik taşı) ve balballara kadar uzanan, İslam İnancıyla birlikte Anadolulu kimlik kazanan, başta çehre olmak üzere vücudun suret veren uzuvlarının soyutlanmasıyla eski Türk mezar taşı geleneğinin soyut insan heykeli formunda devam ettirildiği ifade eden Aktemur, Ardahan yöresi mezar taşlarının Türk-İslam inanç, kültür ve sanatının önemli örnekleri arasında yer aldığını söyledi.

“Ardahan çevresindeki soyut heykel formlu kabir taşlarının özellikle Hanefi/Sünni mezhebinden Müslüman Karapapak nüfusa sahip Çıldır ve köylerinde daha yaygın olarak kullanılmış olması dikkat çekicidir”, diyen Aktemur, şunları kaydetti:

“Aynı gelenek Kars’ın Arpaçay İlçesi’ne bağlı Karapapak köylerinde de, eski Türk mezar taşı geleneğinin İslami kimliğe büründürülerek verilişinin bir ifadesi şeklinde devam ettirilmiştir. 93 Harbi diye bilinen (1877-1878) Osmanlı-Rus Harbinden sonra, Ağrı-Tutak, Muş-Bulanık, Sivas ve Tokat çevrelerine muhacir olarak yerleşen Karapapaklar, bu geleneği söz konusu yerlere de taşımışlardır.

Üzerlerindeki tarihi kayıtlar, soyut heykel formlu kabir taşı geleneğinin yörede Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar yoğun bir şekilde devam ettirildiği, ancak Cumhuriyet’in ilanından itibaren yöreye gelen din adamlarının baskısıyla, bu eski milli geleneğin devamında azalma yaşandığı ve zamanla tamamen terk edildiği, hatta 18. yüzyıl sonları – 19. yüzyıl başlarına ait bazı örneklerin kırılıp parçalandığı gözlenmektedir.”

“Ardahan çevresindeki soyut insan heykeli formlu mezar taşları” adlı kitap Güzel Sanatlar Fakültesi’nden elde edilebilir.

LİNK

Kazakistan - Taşbaba , elinde and kadehi ile

12 Ekim 2014 Pazar

ORTA ASYA DA TÜRKLER

Bengitaş Bengütaş

Kuzey Moğolistan ve güney Sibirya düzlüklerinde "uçan rengeyiği" tasvirlerinin bulunduğu dikilitaşlar.

3 ila 5 metre boylarında olup küçük gruplar halinde taşkurganların höyüklerin oralara dikilir. Orta Asya'da 900'ün üzerinde Bengitaşı var ve 700 tanesi Moğolistan topraklarında.

3000 yıl önce göçebe Türkler tarafından dikilmeye başlandı. Kimmerler, İskit/Sakalar, Hunlar ve diğer Türk kavimleri....

Genellikle granit veya yeşiltaşlardan yapılır. Rengeyiği çok önemli bir yere sahiptir. Erken tarihli taşlarda rengeyikleri basit, ilerleyen dönemlerde ayrtıntılı çizimler ve uçan rengeyikleri...

Bazen rengeyikleri güneşdiski taşır bunlar Tanrıyı temsil eder. Rengeyiği, kuş, güneş Şaman/Kam'ın göksel yolculuğu, ruhsal dönüşümünü de temsil edebilir....

Savaşçılara ait mumyalarda da rengeyiği dövmelerine rastlanır. Geyiğin rehberliğinde ruh cennete gider.

Bu geyik figürleri bir kadın kam'ı da temsil edebilir, çünkü anatanrıça aynı zamanda geyik ile de tasvir edilmiştir. Ve Kamların çoğu kadındır.

Moğolistan

MÖ.2000 lerde Moğolistan Karasuk Türk Kültürü etkisi altındadır. Bengitaşların bu döneme ait olduğunu söyleyenler kadar, 8.yy - 7.yy arasına tarihlenende var.

İskit/Saka Türkleri MÖ.6.yy ila 5.yy arasında buraları yurt tutmuştur.

Ulan Bator'da demir çağından (MÖ.5.yy-3.yy) kalma , daha sonra Hun Türkleri tarafından da kullanılan bir mezar ortaya çıkarılmıştır.

Göktürk 600 , Uygurlar 745, Yenisey Kırgızlar 840....

Altay Dağları Moğolistan, Çin ve Rusya sınırında 2006 yılında MÖ.5.yüzyıla ait , 30/40 yaşlarında, sarışın olan İskit/Türk savaşçısının mezarı bulundu.

Sürekli donuk olan topraktan Temmuz ayında çıkarılan mumya 2600 metre derinlikteydi. Ölüm sebebi tespit edilememiştir.

Savaşçı çok iyi konumda olan iki atı ile birlikte gömülmüştü. Koyun yünü astarı ile samur kürk ceketi, yün pantalonu ve keçe botları ile araştırmacılar soylu bir adama ait olduğunu söyler.
İskitler Türkçe konuşurdu ve bugünkü Türklerin de atasıdır.

TÜRKLERİN İZİNDEN

SI Rudenko

Hunlar ve Noinulin höyük Kültürü.

/ / Leningrad:. 1962 kitap Rusça

İskit kültürü. MÖ.4.yy - bronz; döküm. 17.4x5.6 - Kuban

Pazırık karşılaştırması için değerli arkadaşım Nuray Hanım'a teşekkür ederim. link

8 BACAKLI RENGEYİĞİ

GÜMÜŞ - MÖ. 4.YÜZYIL

BULUNDUĞU YER TRAKYA

ODİN'İN ATI SELİPNİR GİBİ 8 BACAKLI....(MS. 400-1100) !

RENGEYİKLERİN KUTSALLIĞI...

BOYNUZLARI ARASINDA GÜNEŞ DİSKİ...

TİPİK İSKİT SANATI....

metropolitan müzesinde

Tjängvide Taşı - Odin ve Sleipnir (MS.400-1100)

Bir çeşit ev "Yurt/ Külle" ya da Şaman

Kalbak Taş - link

Moğolistan da Vahşi Yaşam

Deer Stones

Throughout the grasslands of northern Mongolia and southern Siberia lay scattered hundreds of megaliths bearing mysterious carvings that seems to depict flying reindeer. These upright stone slabs measure 3 to 15 feet tall and occur in small groups, or concentrated in larger groupings, often in association with stone burial mounds, called Khirigsuur (kheregsüürs -small kurgans)
There are over 900 deer stones in Central Asia and South Siberia, of which 700 are in Mongolia alone. Erected by Bronze Age nomads Turks, 3000 years ago. Cimmerians-Scythians/Saka-Huns and other Turkish Tribes.

Deer stones are usually constructed from granite or greenstone, depending on which is the most abundant in the surrounding area. Reindeer feature prominently in nearly all of the deer stones. Early stones have very simple images of reindeer, and as time progresses, the designs increase in detail.

A gap of 500 years results in the appearance of the complicated flying reindeer depiction. Reindeer are depicted as flying through the air, rather than merely running on land. Sometimes the reindeer hold a sun disc or other sun-related image in their antlers, representing God. (Tengri)

Tattoos on buried warriors contain deer tattoos, featuring antlers embellished with small birds' heads. This reindeer-sun-bird imagery perhaps symbolizes the shaman's spiritual transformation from the earth to the sky: the passage from earthly life to heavenly life. As these deer images also appear in warrior tattoos, it is possible that reindeer were believed to offer protection from dangerous forces. Deer spirit served as a guide to assist the warrior soul to heaven.

And it can also be a noblewoman or a Kam woman (shaman), they were often reprensented by a reindeer. (Mothergoddess)

Mongolia

In the 2nd millennium B.C, during the bronze age, western Mongolia was under the influence of the Karasuk Turkish Culture. Deer stones and the omnipresent kheregsüürs (small kurgans) probably are from this era; other theories date the deer stones as 7th or 8th centuries BC.

The Scythian Turks community inhabited western Mongolia in the 5-6th century BC. A vast iron age burial complex from the 5th-3rd century, later also used by the Xiongnu (Huns/Turks), has been unearthed near Ulaangom Ulan Bator.

Gökturk Khaganate in 600 AD and Uyghur Turks in 745 AD, in 840 Yenisei Kirghiz Turks.

In 2006 the mummy of a Scythian warrior was found, 2,500 years old, was a 30/40 year-old man with blond hair, found in the Altai, Mongolia.

The mummy was found in a difficult to access part of the Altai mountain region at an altitude of 2,600 meters (8,500 feet) in an area bordering Mongolia, China and Russia. Scientists from Germany, Mongolia and Russia came across the intact burial mount of the Scythian warrior in permafrost ground at the end of July. The Scythians were a nomadic people who lived around 700 years BC in a region that spanned from southern Russia and the Ukraine to the Dnieper River.

The warrior, whose cause of death has not been determined, was buried in full dress. He wore a fur coat made of marmot fur with sheep's wool lining and adorned with sable.

Beneath the fur coat, traces could be found of woven wool pants. The man's feet were covered by knee-high felt boots. The man was buried together with two horses whose bridles was still in good condition. Parts of the animal carcasses were also still intact -- including flesh, skin and hide. Researchers believe the decorations indicated he was a man of nobility.

And the Scythians spoke Turkish ,

they are the ancestors of todays Turks.

_________

18 Ağustos 2014 Pazartesi

İSKOÇYA - SCOTLAND ; ANIT TAŞLAR VE KURGANLAR

"I have proposed in a paper sent to the British Association in september 1885 a solution of the question of the Picts, which brings the Iberian relations of Britain more prominently forward. Those who have bestowed the most attention on the Picts-Dr.Skene, Professor Rhys, and Mr.Grant Allen- have come to the conclusion that they were NON-CELTIC and NON-ARYAN.

Beda, the contemporary of the Pictish kings, had informed us that a law of female succession prevailed. Dr.Skene found that of forty-two names about half belonged to the form Talargh, a quarter to Brude, and a quarter to Drust, and that no king succeeded his father. The kingly names are shown by me to be İberian. If an Iberian dynasty survived for a thousand years of our era, and within about four centuries of the rediscovery of America, a similar survival may have taken place in the New World. Talargh, Talargan, and its various forms I identify in Pictish in the paper for the British Association."

page 38
Hyde CLARK
Examination of the legend of Atlantis in reference to Protohistoric communication with America
Book

"People in the UK have Turkish ancestors that only date back 1,000 years"...link

"About 6,000 years ago Iberians developed ocean-going boats that enabled them to push up the Channel. Before they arrived, there were some human inhabitants of Britain but only a few thousand in number. These people were later subsumed into a larger Celtic tribe... The majority of people in the British Isles are actually descended from the Spanish."...link

İBER YARIMADASINDA TÜRKLER

ARNAVUTLUK - İSKOÇYA - MACARİSTAN - AZERBAYCAN DÖRTLÜSÜ

CELTS-GALATiANS

Aberlemno I , also known as Serpent Stone

PICARDY STONE

When excavated in 1856 by Charles Dalrymple he found that the stone was set in a low cairn about 2m in diameter. Beneath the southern edge of the cairn, at a depth of circa 1.5m was a rectangular grave just over 2m long. The stone itself is a block of whinstone with veins of quartz, standing 1.98m high